چطور دندان‌درد را آرام کنیم؟

دندان‌درد می‌تواند در اثر شکستگی دندان، عفونت لثه و دندان، آبسه ریشه دندان به‌علت گسترش پوسیدگی دندان (حتی پرشده) به داخل قسمت مرکزی دندان اتفاق بیفتد.

با وجود آن که داروهای زیادی برای آرام کردن درد دندان وجود دارد، ولی باید گفت این درد به راحتی قابل تحمل نیست.

گاهی شما نوشیدنی سرد یا گرمی می‌خورید و ناگهان از درد دندان منقلب می‌شوید، یا خوردن شیرینی شما را برای لحظاتی دچار دندان‌درد می‌کند. برخی از مردم هم به خاطر مشکلات سینوسی، دندان درد می‌گیرند و آن زمانی است که تنها دندان‌های بالای آنان درد می‌گیرد.

گاهی اوقات هم ساییده شدن دندان، شما را به دندان درد می‌اندازد که در این صورت معمولا حساس شدن دندان برایتان مشکل ساز شده و باعث درد می‌شود.

برخی از انواع این دردها احتیاج به رسیدگی فوری دارند. دردهایی که شما را نیمه‌ی شب از خواب بیدار می‌کنند و یا حتی کارایی روزانه شما را به حد صفر می‌رسانند، آن دسته از مشکلاتی هستند که باعث می‌شوند شما سریعا به دندانپزشک مراجعه کرده و تقاضای کمک کنید. این دردها معمولا به دلیل رسیدن چرک (عفونت) به عصب دندان رخ می دهند.

دندان‌درد می‌تواند در اثر شکستگی دندان، عفونت لثه و دندان، آبسه ریشه دندان به‌علت گسترش پوسیدگی دندان (حتی پرشده) به داخل قسمت مرکزی دندان اتفاق بیفتد.

در صورتی‌که لثه‌ی نزدیک دندان، قرمز، متورم و دردناک باشد و یا اینکه حفره دندان قابل دیدن باشد، علت دندان‌درد واضح است.

اگر به کانون درد مشکوک بودید، ضربه زدن آرام با دسته یک قاشق موجب درد شدید در دندان درگیر می‌شود.

برای کاهش درد دندان، آسپیرین را روی دندان‌تان نگذارید، بلکه آن را با آب بخورید. گذاشتن آن روی لثه می‌تواند آن را زخم کند که بهبود آن 3 تا 4 روز طول می‌کشد

کارهایی که می‌توانید انجام دهید

ما به شما خواهیم گفت که قبل از رسیدن به مطب دندانپزشکی، چه کارهای را برای کاهش درد دندانتان انجام دهید:

- دو عدد قرص ایبوپروفن با هم بخورید. در میان مسکن‌ها، این دارو برای کاهش درد دندان مناسب‌تر است.

- از اسپری‌های بی‌حسی استفاده کنید. آنها می‌توانند برای مدتی روی اعصاب دندانتان تاثیر بگذارند تا بتوانید خود را به پزشک برسانید.

- مقدار یخ را داخل یک کیسه نایلونی بریزید و روی صورت خود، جایی که درد می کند، بگذارید.

- نگه داشتن آب یخ در دهان نیز ممکن است کمک‌تان کند، اما اگر دیدید باعث درد بیشتر داندانتان شد، از آن صرفنظر کنید.

- سرتان را بالا نگه دارید. با این کار از فشار وارده به دندانتان کاسته می‌شود.

- دهانتان را بشویید. گاهی اوقات گیر کردن غذا در بین دندان‌ها می‌تواند به اندازه پوسیدگی دندان، دردناک باشد.

- به هیچ وجه مواد سرد و گرم یا شیرینی نخورید.

- با تکه‌ای از آدامس دندانتان را بپوشانید.

- اگر دندان درد به علت تماس دندان با ترشی، میوه یا بستنی ایجاد شده است، با قرار دادن خمیر دندان بر روی آن، می توان آن را آرام کرد.

کارهایی که نباید انجام دهید

- آسپیرین را روی دندان‌تان نگذارید. اگر می‌خواهید حالتان بهتر شود، آن را با آب بخورید. گذاشتن آن روی لثه می‌تواند آن را زخم کند که بهبود آن 3 تا 4 روز طول می‌کشد.

- تصور نکنید با قطع شدن درد، مشکل از میان رفته است. مشکل دندانتان را جدی بگیرید و سریعا به دندانپزشک مراجعه کنید.

- از گرما برای تسکین دندان‌درد استفاده نکنید، زیرا آن را بدتر می کند.

با این کارها پیشگیری کنید

- کودک باید بعد از دو تا سه سالگی، مرتباً توسط دندانپزشک معاینه شود.

- کودک باید دندانش را حداقل یک بار در روز مسواک کند.

- اگر در ناحیه‌ای زندگی می‌کنید که، فلوراید به آب اضافه نشده است، مصرف مکمل‌های فلوراید الزامی است. بدین‌منظور با دندانپزشک خود مشورت کنید

توصیه های ساده برای لاغر شدن و لاغر ماندن

اگر می خواهید از اندامی متناسب و وزنی ایده ال برخوردار شوید، کافی است از امروز پرخوری را کنار گذاشته و در حد نیاز بدن خود تغذیه کنید ،مطمئن باشید بعد از زمانی نه چندان زیاد مقدار بسیاری از اضافه وزن خود را  از دست می دهید.

چنانچه در این زمینه امام هشتم می فرماید: (لَو أنَّ النّاسَ قَصَروا فِی الطَّعامِ ، لاَستَقامَت أبدانُهُم :اگر مردم در خوردن به کم بسنده مى‏داشتند ، بدن‏هایشان متعادل بود) ( مکارم الأخلاق ، جلد 2 ، صفحه 180)

امروزه در بین افراد علاقه وافری برای لاغری و داشتن اندام مناسب دیده می شود که این علاقه گاهی در حد افراط بروز می کند و ممکن است برای افراد صدمه های جدی در پی داشته باشد، اما آنچه در منطق قرآن و روایات اسلامی به کثرت به چشم می خورد، رعایت اعتدال در هر کاری از جمله لاغری و چاقی است و این بدین معناست که هم چاقی زیاد و هم لاغری مفرط می تواند به یک اندازه به  فرد آسیب برساند و هر کدام به نوبه خود ضررهای متعددی را در پی خواهد داشت .

برای داشتن یک جسم سالم توصیه می شود که وزن ایده آلی داشته باشید و در فکر سوزاندن چربی های اضافه در بدن خود باشید، چرا که داشتن وزن ایده آل هم به داشتن عمر طولانی تر کمک می کند و هم سبب می شود که از نشاط و آرامش بیشتری در زندگی بهره مند شوید .

به همین دلیل تصمیم گرفتیم تا توصیه هایی از آیات الهی پیرامون بدست آوردن وزن ایده آل و کم کردن وزن در کسانی که با اضافه وزن روبرو هستند را بیان کنیم ،توصیه هایی که با به کار گیری آنها بدون هیچ درد سری می توانید در طول زمان به وزن ایده آل خود دست پیدا کنید و از داشتن اندامی مناسب لذت ببرید .

اولین توصیه آیات الهی در مرحله اول برای کسانی که مشتاق داشتن اندامی استاندارد هستند ،پرهیز از پرخوری است مسئله ای که امروزه به صورت یک بحران جدی و تهدید خطرناک در پیش روی انسان هاست و اگر در مبارزه با آن فکری نکنند زود باشد که گریبان گیر میلون ها نفر خواهد شد .

صبحانه بخور و شام بخور و در فاصله میان آنها چیزى مخور ؛ چرا که موجب تباهى تن است . مگر نشنیده‏اى که خداوند عز و جل مى‏فرماید:وَلَهُمْ رِزْقُهُمْ فِیهَا بُکْرَةً وَعَشِیًّا:و هر صبح و شام، روزى آنان در بهشت مقرّر است

پدیده ای که امروزه نیز شاهد قتل عام بسیاری از افراد به وسیله آن هستیم ،قاتلی جنایتکار که هیچ کسی از آن تاکنون شکایت نکرده است و همچنان در حال قتل عام انسان های بسیاری است .

قرآن کریم در اولین سوره از این کتاب الهی توجه همه انسان ها را به این مسئله جلب می کند که راه کسانی که مورد غضب خداوند قرار گرفته اند ادامه ندهید و سعی کنید همیشه از این راه دور باشید :

(صِراطَ الَّذینَ أَنْعَمْتَ عَلَیْهِمْ غَیْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَیْهِمْ وَ لاَ الضَّالِّینَ: راه آنهایى که برخوردارشان کرده‏اى، همانان که نه درخور خشم‏اند و نه گمگشتگان.)( الفاتحة :  7)

آیات الهی در این آیه شریفه از کسانی نام می برد که مورد خشم خداوند متعال قرار گرفته اند که یکی از مصادیق بارز این گونه افراد کسانی هستند که در مصرف خوراکی ها افراط می کنند، چرا که این افراد با افراط در مصرف غذاها جسم و روان خود را در معرض خطر جدی قرار می دهند که خداوند متعال به این مسئله در سوره طه اشاره کرده است:

(کُلُوا مِنْ طَیِّباتِ ما رَزَقْناکُمْ وَ لا تَطْغَوْا فیهِ فَیَحِلَّ عَلَیْکُمْ غَضَبی‏ وَ مَنْ یَحْلِلْ عَلَیْهِ غَضَبی‏ فَقَدْ هَوى‏ : از خوراکی هاى پاکیزه‏اى که روزى شما کردیم، بخورید و[لى‏] در آن زیاده‏روى مکنید که خشم من بر شما فرود آید، و هر کس خشم من بر او فرود آید، قطعاً در [ورطه‏] هلاکت افتاده است.)( طه :  81)

حال اگر می خواهید از اندامی متناسب و وزنی ایده ال برخوردار شوید، کافی است از امروز پرخوری را کنار گذاشته و در حد نیاز بدن خود تغذیه کنید ،مطمئن باشید بعد از زمانی نه چندان زیاد مقدار بسیاری از اضافه وزن خود را  از دست می دهید.

 چنانچه در این زمینه امام هشتم می فرماید:

(لَو أنَّ النّاسَ قَصَروا فِی الطَّعامِ ، لاَستَقامَت أبدانُهُم :اگر مردم در خوردن به کم بسنده مى‏داشتند ، بدن‏هایشان متعادل بود.)( مکارم الأخلاق ، جلد 2 ، صفحه 180)

عامل دیگری که سبب به دست آوردن وزن ایده آل شما خواهد شد، توصیه اکید به خوردن یک صبحانه کامل است چرا که امروزه دانشمندان ثابت کرده اند که یک وعده صبحانه کامل سبب می شود تا فرد در روز احساس سیری بیشتری داشته باشد و در نتیجه از تنقلات و بقیه مواردی که سبب می شود به سرعت وزن افراد بالا برود ،جلوگیری می شود.

به همین جهت توصیه های فراوانی در روایات اسلامی پیرامون اهمیت صبحانه بیان شده است، توصیه هایی که با عمل کردن به آنها می توانید در مدت قابل توجهی به وزن ایده آل خود دست پیدا کنید.

مصرف عدس طبق آنچه متخصصان امر تغذیه پیرامون این گیاه بیان کرده اند، می تواند نقش بسزایی در کاهش چربی های اضافه در بدن داشته باشد چرا که آزاد شدن قند عدس طولانی مدت است و این مسئله به عقیده بسیاری از دانشمندان برای کم کردن وزن در افرادی که اضافه وزن دارند اهمیت فوق العاده ای دارد

برای مثال امام صادق یکی از فوائد صبحانه را پرهیز از مصرف خوراکی ها در بین وعده های اصلی و همچنین جلوگیری از تباهی بدن معرفی می کند و  می فرماید:

(صبحانه بخور و شام بخور و در فاصله میان آنها چیزى مخور ؛ چرا که موجب تباهى تن است . مگر نشنیده‏اى که خداوند عز و جل مى‏فرماید: (وَلَهُمْ رِزْقُهُمْ فِیهَا بُکْرَةً وَعَشِیًّا:و هر صبح و شام، روزى آنان در بهشت مقرّر است) (الکافی ، جلد 6 ، صفحه 288 )

یکی از عوامل دیگری که در بدست آوردن وزن ایده آل نقش بسزایی دارد، مصرف گیاه عدس است که از این گیاه در قرآن کریم و در جریان داستان بنی اسرائیل و حضرت موسی سخن به میان آمده است آنجا که بنی اسرائیل از حضرت موسی درخواست می کند تا گیاهانی برای آنها از زمین رویانده شود :

ٍ (فَادْعُ لَنا رَبَّکَ یُخْرِجْ لَنا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِها وَ قِثَّائِها وَ فُومِها وَ عَدَسِها وَ بَصَلِها: از خداى خود براى ما بخواه تا از آنچه زمین مى‏رویاند، از [قبیل‏] سبزى و خیار و سیر و عدس و پیاز، براى ما برویاند.)( البقرة :  61)

که از این موارد مصرف عدس طبق آنچه متخصصان امر تغذیه پیرامون این گیاه بیان کرده اند، می تواند نقش بسزایی در کاهش چربی های اضافه در بدن داشته باشد چرا که آزاد شدن قند عدس طولانی مدت است و این مسئله به عقیده بسیاری از دانشمندان برای کم کردن وزن در افرادی که اضافه وزن دارند اهمیت فوق العاده ای دارد .( روزنامه جوان)

آنچه گذشت توصیه هایی بود که به راحتی و بدون تحمل هیچ مشقت و سختی در زندگی قابل اجرا است و می تواند جایگزین بسیاری از رژیم های طاقت فرسا و سخت شود ،چرا که اگر همه افراد از ابتدا زندگی خود را طبق این توصیه ها قرار دهند  به هیچ وجه اضافه وزن پیدا نمی کنند ،توصیه هایی که اگر در کنار ورزش روزانه قرار بگیرد می تواند نقش موثری در سلامتی جسمی و روحی شما داشته باشد.

مذمّت پُرخوری در احادیث و روایات(1)

همانگونه که می دانید پُرخوری و چاقی احتمال ابتلا به بیماری های مزمن مانند بیماری های قلبی-عروقی، افزایش چربی های خون، فشار خون بالا، دیابت، ناراحتی مفاصل و ... را افزایش می دهد. همچنین باعث می شود فرد از نظر ظاهری دارای هیکلی نامتناسب شود که هنگام حضور در جمع افراد ، از نظر روانی دچار اضطراب و ناراحتی گردد.

آیین اسلام نیز انسان را از پُرخوری نهی و اعتدال در خوردن غذا را توصیه کرده است. در این مطلب تعدادی از روایات و احادیث مربوط به پیامبر اسلام (ص) و امامان شیعه را برای شما آورده ایم که همگی بر کم خوری تاکید می کنند. البته منظور از کم خوری که در این روایات آمده است، لاغری نیست ، بلکه منظور مصرف غذا به قدر نیاز و احتیاج بدن( متعادل) است تا فرد دارای بدنی سالم و تندرست باشد. زیرا در حال حاضر بعضی افراد جوان به منظور داشتن هیکلی لاغر (به اصطلاح مانکنی) خیلی کمتر از حد نیازشان غذا می خورند که این کار باعث می شود دچار کمبود مواد مغذی شده و در آینده دچار مشکلات جسمی مانند پوکی استخوان ، کم خونی ، سردرد مزمن ، ضعف و سرگیجه و .... شوند.

باتوجه به احادیث و روایات پایین می توان گفت اگر هر فردی واقعاً به توصیه های بهداشتی و سلامتی قرآن و ائمه عمل می کرد، میزان بیماری ها ومشکلات جسمی و روحی خیلی کمتر از این بود.

رعایت اعتدال در خوردن غذا و کم خوری غیراز تاثیر بر سلامت جسمی افراد ، بر سلامت روحی آنها نیز موثر است. در اینجا تاثیرات جسمی کم خوری را با عنوان "فواید ظاهری کم خوری" و تاثیرات روحی و معنوی آن را با عنوان "فواید باطنی کم خوری" برای شما بیان می کنیم. امیدواریم با توصیه به این رهنمودهای گرانقدر، همواره از جسمی سالم و روحی پُرنشاط برخوردار باشید.

 امام علی (ع): زندگی را برای خوردن مخواه، بلکه خوردن را برای زندگی بخواه.

* پیامبر خدا (ص): اگر ساکنان خانه ای به مقدار کم غذا بخورند، خانه شان نورانی می گردد. (المعجم الأوسط،ج5، ص229، ح5165عن أبی هریرة، کنزالعمّال، ج3، ص391، ح7093)

* پیامبرخدا(ص): هرکس که خداوند را بسیار تسبیح گوید و به بزرگی یاد کند و در عوض به مقدار کم بخورد و بیاشامد و بخوابد، فرشتگان مشتاق او می شوند. (تنبیه الخواطر، ج2، ص116)

* امام علی (ع) - در حکمت های منسوب به ایشان ــ : زندگی را برای خوردن مخواه، بلکه خوردن را برای زندگی بخواه. (شرح نهج البلاغة، ج 20، ص333، ح824)

* امام علی(ع) - در حکمت های منسوب به ایشان ــ : عاقل را بایسته است که به هنگام شیرینی غذا، تلخی دارو را نیز به یاد داشته باشد.(شرح نهج البلاغة،ج20،ص272،ح 149)

فواید ظاهری کم خوری:

الف ــ سلامت تن

پیامبر خدا (ص): مادر همه داروها، کم خوری است. (المواعظ العددیّة، ص 213)

امام علی (ع): کم خوری، مانع بسیاری از بیماری های جسم می شود. (غررالحکم، 6768 ،عیون الحکم و المواعظ ، ص 370، ح 6248)

امام علی (ع): خوراک را کم کن تا بیماری ها را کم کنی. (غرر الحکم، ح2336)

امام علی (ع): هر کس خوراکش کم باشد، دردهایش نیز کم است. (غررالحکم،ح8409،عیون الحکم والمواعظ، ص455،ح8220)

امام علی (ع): کم خوری، مایه گرامی داشتن بیشتر خویش است و سلامت را بیشتر استمرار می بخشد. (غررالحکم،ح 6819،عیون الحکم والمواعظ،ص 370،ح 6240)

پیامبر خدا (ص): مادر همه داروها، کم خوری است.

امام علی (ع): هر کس در خوردن به کم بسنده کند، سلامتش بیشتر می شود و اندیشه اش به سامان می رسد. (غررالحکم ، ح8803، عیون الحکم و المواعظ ، ص 437 ،ح7559)

امام علی (ع): سلامت تن، از کمی غذا و کمی آب است. (تحف العقول ، ص 172، بشارة المصطفی،ص 25 کلا هماعن کمیل بن زیاد، بحارالأنوار،ج66، ص425 ،ح41)

امام رضا (ص): اگر مردم در خوردن به کم بسنده می داشتند، بدن هایشان سالم بود. (بحارالأنوار،ج66، ص 425 ،ح 41)

امام رضا (ع) : بدن همانند زمین پاک و آماده برای زراعت است که اگر در آبادانی و آب دهی به آن مراقبت شود، به گونه ای که آب، نه بیشتر از نیاز به آن برسد تا آن را غرق کند و نه از اندازه کمتر باشد تا آن را به خشکی گرفتار سازد، آبادانی اش استمرار می یابد و خرّمی اش بیشتر می گردد و کشت آن برکت می یابد؛ امّا اگر از آن غفلت شود، به تباهی می گراید و علف هرز در آن می روید. بدن چنین حکایتی دارد و تدبیر آن در خوراک و نوشیدنی، چنین است.[پس،] سامان و سلامت می یابد و عافیت در آن، ریشه می گسترد. بنگر که چه چیز با تو و با معده ات سازگار است و تن تو با چه چیز نیرو می گیرد و چه خوردنی و نوشیدنی ای برای بدنت سالم تر است، همان را برای خویش مقرّر بدار و خوراک خود گیر. (بحار الأنوار،ج62، ص310)

امام علی (ع): هر کس در خوردن به کم بسنده کند، سلامتی اش بیشتر می شود و اندیشه اش به سامان می رسد.

ب ــ شادابی چهره

پیامبر خدا(ص): برادرم عیسی، از شهری گذر کرد که در آن، مرد و زنی به یکدیگر فریاد می کشیدند. پرسید:« شما را چه شده است؟».

مرد گفت:ای پیامبر خدا! این، زن من است و او را مشکلی نیست. زنی درستکاراست؛ امّا دوست دارم از او جدا شوم.

عیسی گفت:« به هر حال، به من بگوی که او را چه می شود؟»

مرد گفت: بی آن که کهنسال باشد، چهره اش بی طراوت است.

گفت: ای زن! آیا دوست داری دیگر بار، چهره ات پرطراوت شود؟».

زن گفت: آری.

به او گفت: « چون غذا می خوری، از سیر شدن حذر کن؛ زیرا اگر غذا بر سینه سنگینی کند و از اندازه افزون شود، طراوت چهره از میان می رود».

آن زن، چنان کرد و دیگر بار، چهره اش طراوت یافت. (بحارالأنوار،ج14، ص320،ح26)

ج ــ طول عمر

لقمان(ع): اگر خوراک انسان اندک باشد، زیاد زنده می ماند. (المواعظ العددیّة، 71)

فواید باطنی کم خوری را در مطلب بعدی به شما خواهیم گفت.

موضوع غذا خوردن در قرآن

سوره اعراف ؛ آیه

31

یَا بَنِی آدَمَ خُذُواْ زِینَتَکُمْ عِندَ کُلِّ مَسْجِدٍ وکُلُواْ وَاشْرَبُواْ وَلاَ تُسْرِفُواْ إِنَّهُ لاَ یُحِبُّ الْمُسْرِفِینَ

ترجمه :

اى فرزندان آدم، نزد هر مسجد (به هنگام نماز) لباس و زینت‏هاى خود را برگیرید و بخورید و بیاشامید و اسراف نکنید، همانا خداوند اسرافکاران را دوست ندارد.

شاید بتوان گفت: آنچه در قرآن با خطابِ «یا بنى آدم» بیان مى‏شود، مربوط به تمام انسان‏ها و همه‏ى ادیان و از مشترکات آنان است.

قرآن در سوره کهف، آیه 46 به مال و فرزند،«زینت» گفته است: «المال و البنون زینة الحیاة الدّنیا». بنابراین ممکن است، آیه بیانگر این باشد که مال و فرزند خود را هنگام رفتن به مسجد همراه داشته باشید، تا با مال خود، به حل مشکلات اقتصادى مسلمین بپردازید و با حضور فرزند در مساجد و جماعات، مشکلات تربیتى نسل آینده را حل کنید.

 اسراف در غذا و پرخورى، منشأ بسیارى از بیمارى‏هاى جسمى و روحى و مایه‏ى سنگدلى و محروم شدن ازچشیدن مزه‏ى عبادت است.

گرچه استفاده از زینت و طعام، امرى فطرى و طبیعى است، ولى در شرایط خاص مانند وجود نیازمندان ومحرومان، باید با آنان همدردى کرد.

امام صادق علیه السلام فرمودند: کسى که رزق یک روز خود را داشته باشد، ولى قانع نباشد و از مردم سؤال و تکدّى کند، از مسرفان است.

اسراف در غذا و پرخورى، منشأ بسیارى از بیمارى‏هاى جسمى و روحى و مایه‏ى سنگدلى و محروم شدن ازچشیدن مزه‏ى عبادت است. چنانکه پیامبر(ص) فرمودند: «المعدة بیت کلّ داء»: معده، کانون هر بیمارى است.

پزشکى مسیحى پس از شنیدن این آیه و حدیث گفت: تمام علم طب، در این آیه و این سخن پیامبر شما نهفته است.

امام صادق علیه السلام فرمودند: آنچه باعث از بین رفتن مال و زیان رساندن به بدن باشد، اسراف است.

در روایت دیگرى مى‏خوانیم: آن چه در راه خدا مصرف شود ،هرچند بسیار زیاد باشد، اسراف نیست و آنچه در راه معصیت خدا استفاده شود، هرچند اندک باشد، اسراف است.

نتیجه گیری:

1 - اوّل نماز، آنگاه غذا «عند کلّ مسجد و کلوا و اشربوا» اوّل توجّه به روح و معنویّت، آنگاه توجّه به جسم.

2- صرفه‏جویى، محبوب خداوند است و بهره‏گیرى از زینت و غذا، باید دور از اسراف باشد.

تغذیه از نظر قرآن کریم

خداوند کریم در قرآن مجید برای بهتر و سالم ماندن جسم انسان ها دستوراتی فرموده و بوسیله پیامبر گرامی اش محمد مصطفی (ص) به بشریت ارزانی شده است.

قرآن کریم در سوره عبس آیه 24 چنین می فرماید:

« فَلْیَنظُرِ الْإِنسَانُ إِلَى طَعَامِهِ »

یعنی آدمی باید به غذایش، خوراکش و به آنچه می خورد توجه داشته باشد که از هر نظر پاک و تمیز ، حلال، مباح و قابل خوردن باشد و از نظر بهداشت و سلامتی بایستی دقت کافی مبذول دارد که آنچه می خورد سالم باشد و چه از نظر ظاهر و چه از نظر باطن آلوده نباشد. حق کسی را نخورد و توجه داشته باشد که چه می خورد و به اندازه کافی بخورد و آیا آنچه می خورد، خوردنی است؟

و نیز بنگرد که آفرینش چقدر در به وجود آمدن این غذا از عناصر و عوامل مختلف استفاده کرده است و چه نیروهایی بکار رفته تا این غذا به صورت کنونی درآمده است.

و نیز در سوره اعراف آیه 31 می فرماید:

« یَا بَنِی آدَمَ خُذُواْ زِینَتَکُمْ عِندَ کُلِّ مَسْجِدٍ وکُلُواْ وَاشْرَبُواْ وَلاَ تُسْرِفُواْ إِنَّهُ لاَ یُحِبُّ الْمُسْرِفِینَ »

ای فرزندان آدم زینت و آرایش خود را نزد هر مسجدی (در هر نمازی) فرا گیرید (بهترین و پاکیزه ترین جامه های خود را بپوشید) و بخورید و بیاشامید و در خوردن و آشامیدن زیاده روی نکنید که خدا آنان را که اسراف و زیاده روی می کنند دوست ندارد.

باز قرآن کریم برای برقراری بهداشت و محیط سالم در آیه 168 سوره بقره چنین می فرماید:

« یَا أَیُّهَا النَّاسُ کُلُواْ مِمَّا فِی الأَرْضِ حَلاَلاً طَیِّباً وَلاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَاتِ الشَّیْطَانِ إِنَّهُ لَکُمْ عَدُوٌّ مُّبِینٌ»

ای مردم از آنچه خدا در روی زمین از حلال ها و پاکیزه ها آفریده، بخورید و از گام ها (آثار و نشانه ها)ی شیطان پیروی نکنید.

در آیه 172 سوره بقره باز چنین می فرماید:

« یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ کُلُواْ مِن طَیِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاکُمْ وَاشْکُرُواْ لِلّهِ إِن کُنتُمْ إِیَّاهُ تَعْبُدُونَ »

این آیه نیز دستور می دهد که از غذاهای پاک و پاکیزه و حلال ها و قابل خوردنی ها استفاده کنید و شکر نعمت های خدا را به جای آورید.

آیات قرآنی انسان را از تصرف خائنانه در غذاها، خراب کردن مواد غذایی مردم و آلوده کردن آنها، مواد خوب و بد را مخلوط کردن برای سودجویی شخصی، گران فروشی و ظلم و ستم بر مردم بازداشته و نهی فرموده است و آن را از زشتی ها و پلیدی ها می داند که در این باره آیه 81 سوره طه چنین می فرماید:

« کُلُوا مِن طَیِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاکُمْ وَلَا تَطْغَوْا فِیهِ فَیَحِلَّ عَلَیْکُمْ غَضَبِی وَمَن یَحْلِلْ عَلَیْهِ غَضَبِی فَقَدْ هَوَى»

یعنی از غذاهای پاکیزه که روزی اتان کردیم بخورید و در آن طغیان نکنید و از حد و اندازه تجاوز ننمایید (حلال آن را به حرام مبدل نکنید). سپاس گزار باشید و اسراف و زیاده روی نکنید که غضب و خشم من بر شما فرود می آید و غضب و خشم من بر هر که فرود آید محققاً هلاک و تباه خواهد شد.

برای به دست آوردن غذاهای پاکیزه و برای بدست آوردن سالم ترین غذاها در محل سکونت انسان ها (هم از نظر پاکی ظاهری و هم از نظر پاکی معنوی) آیه 19 سوره کهف چنین می فرماید:

«... فَابْعَثُوا أَحَدَکُم بِوَرِقِکُمْ هَذِهِ إِلَى الْمَدِینَةِ فَلْیَنظُرْ أَیُّهَا أَزْکَى طَعَامًا فَلْیَأْتِکُم بِرِزْقٍ مِّنْهُ...»

یعنی با این پول هایتان که دارید، یکی را از میان خود به شهر بفرستید تا دقت کند و خوب بنگرد که غذای کدامیک از فروشندگان پاکیزه تر است و از آن غذای پاکیزه برای شما بیاورد.

از این آیات قرآنی چنین بر می آید که خداوند متعال و اسلام مبین برای بهداشت و سلامتی آدمیان دستورات بس گرانبهایی داده و خاطر نشان ساخته است که انسان ها بایستی از آلودگی های غذایی ، خوراکی، زندگی، آموزشی و به طور کلی از همه زشتی ها و پلیدی ها دوری گزینند و دور ناروایی ها نگردند.

از رسول گرامی و ائمه اطهار دستورات بهداشتی زیادی رسیده است. از جمله کتاب های بهداشتی پزشکی ائمه، کتاب طب النبی، طب الصادق و طب الرضا را می توان نام برد.

آیات پزشکی قرآن

 تقدم میوه بر گوشت

خداوند کریم در قرآن مجید، هر بار که از میوه و گوشت به عنوان مواد خوراکی انسان سخن به میان می‌آورد، ابتدا از میوه سخن می‌گوید آنگاه از گوشت. بنا به توصیه‌ی شرع مقدس اسلام، بهتر است میوه را قبل از غذا تناول کرد و این نکته‌ای است که امروزه علم پزشکی به آن پی برده و آن را توصیه می‌کند.

فرمایش پیامبر اکرم «صلی الله علیه و آله و سلم» هم در این زمینه که افطار روزه با خرما برای بدن برکت دارد و ثواب زیادی هم برای آن قائل شده‌اند به همین دلیل است.

خوردن میوه قبل از غذا اثرات بسیار مفیدی برای بدن دارد و خواصّ میوه از قبیل تأثیر ویتامین‌ها و اثرات تصفیه‌ی دستگاه گوارشی و بدن از میکروب‌های زاید و برقراری تعادل فیزیولوژیکی در ترکیبات خون و امثال آن، با معده‌ی خالی بیشتر ظاهر می‌شود تا بعد از غذا و معده‌ی پر.

قرآن مجید در آیات بیست و بیست و یک سوره‌ی مبارکه‌ی «واقعه» می‌فرماید:

(وَ فَاکِهَةٍ مِمّا یَتَخَیَّرونَ* وَ لَحمِ طَیرٍ مِمّا یَشتَهُونَ)؛ یعنی «و میوه‌ی خوش برگزینند و از گوشت مرغان که مایل هستند.»

خداوند کریم در قرآن مجید، هر بار که از میوه و گوشت به عنوان مواد خوراکی انسان سخن به میان می‌آورد، ابتدا از میوه سخن می‌گوید آنگاه از گوشت. بنا به توصیه‌ی شرع مقدس اسلام، بهتر است میوه را قبل از غذا تناول کرد و این نکته‌ای است که امروزه علم پزشکی به آن پی برده و آن را توصیه می‌کند

و همچنین در آیه‌ی بیست و دو سوره‌ی مبارکه‌ی «طور» می‌فرماید: (وَ اَمدَدناهُم بِفاکِهَةٍ وَ لَحمٍ مِمّا یَشتَهونَ)

«یعنی: و بر بهشتیان از هر نوع میوه و گوشت که مایل باشند بیفزاییم.»

در آیات سیزده و چهارده سوره‌ی «نحل» هم به همین شکل، خداوند کریم، میوه را بر گوشت مقدم داشته است.

خوردن میوه قبل از وعده‌های غذا، در برگیرنده‌ی فواید بهداشتی بسیاری است. میوه دارای مواد قندی ساده و سهل‌الهضمی است که به سرعت جذب بدن می‌شود. زیرا امعاء، این مواد قندی ساده را در مدت کوتاهی که از چند دقیقه تجاوز نمی‌کند، جذب می‌نماید و موجب برطرف شدن عوارض گرسنگی و نیاز بدن به مواد قندی می‌شود. در حالی که اگر معده خود را از انواع مختلف مواد غذایی انباشته کند، حداقل سه ساعت طول می‌کشد تا مواد غذایی موجود در غذا، جذب بدن شود. عوارض گرسنگی، نزد این افراد مدت بیشتری طول می‌کشد مواد قندی ساده علاوه بر سهل الهضم بودن، منبع انرژی مناسبی برای تمام سلول‌های بدن هستند و از جمله سلول‌هایی که به سرعت از این مواد قندی استفاده می‌کنند، همین دیواره‌ی امعاء و پرزهای روده‌هاست که پس از دریافت مواد قندی آمادگی پیدا می‌کنند تا وظیفه‌ی خود را در جذب سایر موادّ غذایی مفید، به نحو احسن انجام دهند. به علاوه خداوند کریم در کلّ قرآن، وقتی می‌خواهند نعمت‌های غذایی خود را به رخ مردم کشیده و آن‌ها را متذکّر شوند، بیشتر از میوه‌ها یاد می‌کنند تا از گوشت. و این می‌رساند که میوه‌ها از نظر غذایی در رشد و سلامتی انسان مفیدترند.

با این 12 توصیه حریف سرماخوردگی شوید

هنگامی که سرما می خورید، بهترین کار عبارت است از: نوشیدن زیاد مایعات، استراحت بیشتر و نرفتن سر کار یا مدرسه.

معمولا آبریزش بینی، سرفه و گرفتگی بینی در موقع سرماخوردگی، مانع از انجام مطلوب فعالیت های روزانه فرد می شود.

12 توصیه زیر را برای بهبود سرماخوردگی به کار ببندید.

1- به آرامی ورزش کنید.

برخی تحقیقات نشان داده که ورزش کردن باعث می شود که احساس بهتری داشته باشید.

اگر شما احساس کسالت می کنید، کمی ورزش کنید. اما اگر تب دارید، بهتر است در خانه استراحت کنید، زیرا ورزش کردن در حالت تب، ضربان قلب را افزایش می دهد.

اگر به سالن ورزشی می روید، بعد از استفاده از دستگاه های ورزشی، خوب آنها را تمیز کنید تا از انتقال میکروب ها به سایر افراد جلوگیری کنید.

ورزش موجب افزایش تولید آنتی بادی ها در بدن می شود. آنتی بادی ها با میکروب ها مبارزه می کنند.

اگر در بیرون از منزل و جلوی نور آفتاب ورزش کنید، میزان ویتامین D بدن را افزایش می دهید.

با ورزش کردن، استرس خود را کاهش می دهید و سیستم ایمنی بدنتان را تقویت می کنید.

2- در حالت خواب آلودگی، رانندگی نکنید.

هنگامی که بیمار هستید، نمی توانید خوب بخوابید و ممکن است از داروهایی استفاده کنید که باعث خواب آلودگی شما گردد.

بنابراین همیشه قبل از رانندگی، برچسب داروهای خود را بخوانید، زیرا برخی داروها موجب خواب آلودگی می گردند.

شنا مفید است، اگر ناراحتی و یا درد قفسه سینه و یا درد گوش دارید، بهتر است از شنا کردن منصرف شوید و به مقدار کافی استراحت کنید

3- رابطه جنسی خود را با همسرتان کم کنید.

تحقیقات نشان داده که داشتن رابطه جنسی باعث افزایش ایمنی بدن می شود.

اما اگر عطسه و سرفه می کنید، می توانید میکروب ها را به همسرتان منتقل کنید.

4- سر کار یا مدرسه نروید.

اگر تب دارید، باید بدانید بیماری شما مسری است و باید در خانه بمانید تا دیگران را بیمار نکنید.

اگر تب ندارید، از داروهای مسکن استفاده کنید تا علائم سرماخوردگی را کم کنید.

مرتب دست های خود را بشویید و سر کار یا مدرسه نروید.

5- بخندید.

اگر آبریزش بینی و احساس کسالت دارید، در حال استراحت یک فیلم طنز ببینید.

یافته های محققان نشان می دهد، خندیدن باعث افزایش ایمنی بدن می گردد.

6- برای حفظ سلامت سینوس ها، شنا کنید.

هنگامی که در آب هستید، جریان خون در راه های بینی زیاد می شود و تنفس از راه بینی را بهبود می بخشد.

اما اگر ناراحتی و یا درد قفسه سینه و یا درد گوش دارید، بهتر است از شنا کردن منصرف شوید و به مقدار کافی استراحت کنید.

7- با هواپیما به مسافرت نروید.

اگر شما گرفتگی بینی دارید، مسافرت هوایی می تواند موجب درد گوش و درد سینوس ها گردد.

همچنین افزایش فشار در هواپیما می تواند موجب پارگی پرده گوش شود.

شما در طول پرواز باید همراه خود اسپری بینی و بطری آب داشته باشید.

در هواپیما، هوای خشک می تواند راه های تنفسی در بینی را ملتهب کند و باعث خون دماغ شود.

8- سیستم ایمنی بدن را تقویت کنید.

مواد غذایی که دارای مقدار زیادی عنصر روی، ویتامین های گروه B، ویتامین C و فلاوونوئیدها می باشند، کمک به رفع سرماخوردگی می کنند.

9- خوب بخوابید.

8 ساعت در شب، بخوابید. خواب شب، سیستم ایمنی بدن را تقویت می کند و بدن در مقابل سرماخوردگی و آنفلوانزا مقاوم می شود.

10- دست های خود را مرتب بشویید.

با شستن دست ها به مدت 20 ثانیه، میکروب ها از بین می روند.

11- رابطه اجتماعی با دیگران داشته باشید.

معاشرت با دوستان، خانواده، اقوام و به طور کلی ارتباط برقرار کردن با مردم، موجب تقویت سیستم ایمنی بدن شده و از سرماخوردگی جلوگیری می کند.

12- خوش‌بین باشید.

خوشحالی، شادی و خوش‌بین بودن باعث کاهش ابتلای به بیماری می شود.

قرص و شربت چه زمانی فاسد می شود؟

با گذشت زمان، داروها غیرقابل مصرف می شوند، برخی از آن ها تاثیرشان را از دست می دهند، در حالی که مصرف برخی دیگر برای سلامتی مضر است. به همین خاطر باید تاریخ مصرف داروها را جدی گرفت و هر چند مدت یک‌بار با بررسی آنها، داروهای تاریخ گذشته را دور ریخت و نگه نداشت.

همه می دانند داروها تاریخ مصرف دارند و نمی توان برای همیشه آنها را نگه داشت، اما خیلی افراد در موقع استفاده، وسوسه می شوند و ترجیح می دهند این نکته مهم را فراموش کنند.

با گذشت زمان، داروها غیرقابل مصرف می شوند، برخی از آن ها تاثیرشان را از دست می دهند، در حالی که مصرف برخی دیگر برای سلامتی مضر است. به همین خاطر باید تاریخ مصرف داروها را جدی گرفت و هر چند مدت یک‌بار با بررسی آنها، داروهای تاریخ گذشته را دور ریخت و نگه نداشت.

شرکت های تولید دارو نیز فقط تا زمان اتمام تاریخ مصرف، تاثیر و سلامت دارهایشان را تضمین می کنند و بعد از آن تاریخ، خود دارو ممکن است عامل بیماری شود تا کمک به سلامتی.

واقعیت این است که گاهی ممکن است دارویی پیش از تمام شدن تاریخ مصرفش، فاسد یا غیرقابل استفاده شود. این امر وقتی اتفاق می افتد که داروها درست نگهداری نشوند.

کارشناسان توصیه می کنند که بهتر است همه داروهایی که بیرون از یخچال هستند را در اتاق خواب نگهداری کرد، چرا که اتاق خواب معمولا خنک و تاریک است.

حمام و دستشویی نامناسب ترین جاها برای نگه داشتن داروها هستند، چرا که رطوبت بالای آنها باعث فاسد شدن داروها می شود.

باید در نظر داشت که تاریخ مصرف، فقط برای داروهایی است که درشان باز نشده است و خلوص و اثرگذاری دارو تا پایان تاریخ مصرف به شرطی تضمین می شود که درب دارو باز نشده باشد. به همین خاطر پس از این که درب دارو باز شد نمی توان به مدت طولانی آن را نگه داشت

در ارتباط با قرص ها معمولا کمتر مشکلی ایجاد می شود، اما در مورد قطره چشم، اسپری بینی، شربت و پماد مسئله متفاوت می شود، چرا که این داروها مدت کمی پس از باز شدن درشان قابل استفاده هستند.

به طور خلاصه می توان گفت در هر دارویی که آب وجود داشته باشد، مشکل میکروبی شدن و فساد آن نیز وجود دارد.

پس شربت ها و قطره هایی که درشان باز شده، دیگر تا زمان تاریخ مصرفشان قابل استفاده نیستند. اما از کجا می توان فهمید که پس از باز کردن این داروها تا چه زمانی می توان از آن ها استفاده کرد؟

در پاسخ به این سوال باید یادآور شد که در راهنمای استفاده بسیاری از محصولات این نکته نیز درج شده که پس از باز کردن آن، تا چه زمانی می توان از آن استفاده کرد.

همچنین می توانید هنگام خرید دارو چنین اطلاعاتی را از داروخانه بپرسید. بهتر است برای فراموش نکردن تاریخ باز شدن دارو، تاریخ موردنظر را روی خود آن بنویسید.

بهتر است بدانید داروهای ترکیبی را هم که خود داروخانه ها درست می کنند، معمولا خیلی کمتر از دیگر داروها ماندگاری دارند. دلیل این امر هم این است که در این داروها، مواد نگهدارنده اضافه نمی شود، چرا که مثلا بیمار قادر به خوردن آن ها نیست. اما همین داروها هم تاریخ مصرف معینی دارند که باید اطلاعات لازم را از سازنده آن گرفت.

در ادامه مطلب به مدت زمانی که برخی داروها پس از باز شدن درشان قابل استفاده هستند اشاره خواهد شد.

قطره چشم

قطره های چشم اکثرا حاوی مواد نگهدارنده هستند. با این وجود حداکثر چهار هفته پس از باز شدن درشان قابل استفاده اند. اما قطره های چشم کوچکی که تنها برای یک بار استفاده درست شده اند مواد نگهدارنده ندارند. اگر پس از باز شدن این قطره ها از آن ها استفاده نشود، باید دور ریخته شوند.

قطره ها

قطره ها، حتی قطره هایی که حاوی الکل هستند، باید ظرف یک ماه استفاده شوند. البته اطلاعات دقیق تر در مورد هر محصول را باید در دستورالعمل بسته خود قطره یافت.

کرم ها و ژل های حاوی آب

ماندگاری این محصولات پس از باز شدن، کمتر از پمادهای بدون آب است. همچنین کرم هایی که حاوی چربی هستند، اگر در معرض اکسیژن هوا قرار گیرند فاسد می شوند.

اسپری بینی

این محصول نیز پس از باز شدن نباید بیش از سه ماه مورد استفاده قرار گیرد.

اسپری هایی که از طریق مخاط بینی جذب می شوند تنها به مدت یک هفته قابل استفاده هستند و پس از آن، در هر صورت تاثیرگذاری شان از بین می رود و باید دور ریخته شوند.